Materiały na e-mail
Ściągnij omówione tematy na nową maturę z WOS-u (za darmo)

Email
Imię
 
Zasady prawa wyborczego i wybory PDF Drukuj Email

Wstęp

Ustrój demokratyczny nie może istnieć bez kultury politycznej. Obywatele, jeśli mają świadomie uczestniczyć w wyborach i oddawać głosy zgodnie ze swoim sumieniem i na ludzi tego godnych, muszą mieć szanse poznania kandydatów, ich zalet i wad.

Definicja ordynacji wyborczej

Obowiązująca we współczesnych państwach demokratycznych ordynacja wyborcza jest zbiorem przepisów regulujących sposób przeprowadzenia wyborów - ze szczególnym uwzględnieniem sposobu liczenia głosów, co ma szczególne znaczenie w wyborach parlamentarnych.

Rodzaje ordynacji wyborczej

Dwa najważniejsze rodzaje ordynacji to ordynacja większościowa i ordynacja proporcjonalna.

1. Ordynacja większościowa jest systemem, w którym z reguły każdemu okręgowi wyborczemu przypada jeden mandat, który uzyskuje kandydat, na którego oddano największą ilością głosów. System ten stosowany jest m.in. w Wielkiej Brytanii, Stanach Zjednoczonych, Francji, a także w Polsce, w wyborach do Senatu. System większościowy, poprzez ograniczenie ilości ugrupowań w parlamencie, prowadzi zazwyczaj do powstania jednopartyjnych większości;

2. Ordynacja proporcjonalna stosowana jest w większości krajów europejskich. W celu rozdzielenia mandatów stosuje się różnego rodzaju przeliczenia liczby głosów biorąc pod uwagę także przynależność partyjną kandydatów. W efekcie przeliczenia wybrany kandydat niekoniecznie musi być tym, który uzyskał najwięcej głosów - zwykle w ordynacji proporcjonalnej jest to kandydat, który zajmował pierwsze miejsce na liście partyjnej, na którą padło najwięcej głosów. System proporcjonalny uważany jest za lepiej oddający preferencje wyborców.
Zdaniem wielu krytyków ordynacji wyborczej we współczesnej polskiej demokracji takiej możliwości nie daje głosowanie na listy partyjne i przy wszystkich wymogach, jakie stawia ordynacja. Państwowa Komisja Wyborcza publikuje frekwencje w zależności od wielkości gmin. Okazuje się, że frekwencja rośnie proporcjonalnie do wielkości gminy (dane z 2005 roku):

Frekwencja wyborcza

- w gminach do 5 tysięcy mieszkańców frekwencja wyniosła 35,66%;
- w gminach do 20 tysięcy - 37,98%;
- do 50 tys. - 40, 23%;
- do 100 tys. - 40,51%;
- do 200 tys. - 40,95%;
- do 500 tys. - 45.77%;
- a powyżej 500 tys. - 49,60%;
- w Warszawie - 54,66%.
Ten rosnący udział obywateli w wyborach wraz ze wzrostem wielkości gminy świadczy o rozwarstwieniu ekonomicznym Polski i polskich gmin, o tym, że w dużych miastach, w tzw. żyje się lepiej, zarobki są wyższe, bezrobocie mniejsze i to jest jeden element bardziej przychylnej postawy mieszkańców. Drugą przyczyną jest fakt, że partie polityczne istnieją przede wszystkim w dużych miastach, a głównie w Warszawie, tam mają swoje oddziały szturmowe, swoich liderów. W małych gminach, w małych miastach, na wsi partii politycznych nie ma i obywatele dowiadują się o nich tylko z telewizji, radia i gazet.
 
« poprzedni artykuł   następny artykuł »
© EDUCENTRUM biuro(at)wos.org.pl Angielski | Geografia| Ciąża