|
Systemy demokratyczne i pojęcie demokracji |
|
|
|
Definicja władzy:
„Możność podejmowania i realizowania decyzji niezależnie od woli ludzi, których decyzja w taki czy inny sposób dotyczy”. S. Ossowski, Z zagadnień psychologii społecznej, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2000.
System demokratyczny i pojęcie demokracji
Powyższy sposób sprawowania władzy kłóci się z ideą systemu demokratycznego. W demokracji najogólniej mówiąc, przywódca konsultuje się ze społeczeństwem lub jego przedstawicielami przed podjęciem decyzji politycznej, dochodzi do tzw. konsensusu. Zdaniem politologów przywództwo w systemie demokratycznym wymaga legitymizacji władzy, czyli upoważnienia do działania. Legitymizacja polega na czynnym w drodze wyborów dobrowolnym przyzwoleniu na wypełnianie przez daną grupę władzy.
Legitymizacja władzy
Legitymacja wyklucza stosowanie przemocy i strachu wobec tych, którzy udzielają przywódcy przyzwolenia na sprawowanie władzy.
W każdej organizacji demokratycznej państwa źródłem legitymizacji władzy jest fakt, że wyłoniona ona została w wolnych wyborach. W ustroju demokratycznym obywatele faktycznie uczestniczą z sprawowaniu władzy i udział ten jest aktywny. Demokracja jest wreszcie systemem politycznym, który bezwarunkowo zapewnia udział obywateli w decyzjach politycznych.
Gwarantuje rządzonym realną możliwość kontrolowania wybranych rządów, również w sytuacjach koniecznych możliwość zastępowania ich w sposób pokojowy innymi. Autentyczna demokracja zachodzi w państwie prawa, w oparciu o fundamentalną i właściwą, podmiotową koncepcję osoby ludzkiej.
Historia ustrojów politycznych przedstawia wiele dowodów tego, że demokracja bez wartości może przemienić w jawny lub zakamuflowany totalitaryzm. Samo istnienie demokratycznych instytucji nie gwarantuje funkcjonowania demokracji, łatwo, bowiem o ich kompromitacje.
|