Materiały na e-mail
Ściągnij omówione tematy na nową maturę z WOS-u (za darmo)

Email
Imię
 
Systemy autorytarne PDF Drukuj Email

Definicja systemu autorytarnego


Systemy autorytarne to: „systemy polityczne o ograniczonym, zwolnionym z odpowiedzialności przed społeczeństwem pluralizmie politycznym, pozbawione dopracowanej, wiodącej ideologii, ale z wyraźnymi cechami mentalnymi, wolne (z wyjątkiem pewnych okresów swego rozwoju) od ekstensywnej i intensywnej mobilizacji politycznej, i takie, w których przywódca lub niekiedy mała grupa przywódcza dysponuje władzą o słabo określonych, formalnych granicach, które jednak w istocie łatwo przewidzieć”.

Systemy totalitarne

Powyższą definicję podaje współczesny politolog hiszpański Juan Linz, w publikacji zatytułowanej ”Totalitarianism and Authoritarian Regimes”. Wedle Juana Linza muszą być spełnione trzy warunki, by system mógł być uznany za totalitarny.

- Istnienie centralnego ośrodka sprawowania władzy, który ma charakter monistyczny;
- Podanie oficjalnej, ugruntowanej ideologii, z którą utożsamia się przywódca lub grupa przywódcza, a również partia działająca w ich interesie;
- „Obywatelskie uczestnictwo oraz dynamiczna mobilizacja szerokich grup społecznych do realizacji politycznych i społecznych zadań jest popierana, pożądana i nagradzana, a jednocześnie kanalizowana za pośrednictwem partii i wielu organizacji działających na zasadach monopolistycznych”.

Systemy faszystowskie

W publikacjach poświęconych totalitaryzmowi podkreśla się szczególną rolę przywódcy otaczanego kultem, cieszącego się charyzmatycznym autorytetem: jak chociażby faszystowskie oddanie wobec Führerprinzip, egzaltacja Duce, kult Stalina. Cyniczne i poniżające spojrzenie na wyborców posiadali hitlerowcy. W działaniach marketingowych Adolf Hitler i Joseph Goebbels wykorzystywali poglądy Le Bona. Joseph Paul Goebbels, minister propagandy i oświecenia publicznego Rzeszy od 1928 roku, umocnił państwo totalitarne Hitlera poprzez prowokacje, kłamstwa, parady i starannie wyreżyserowane wiece. W tym celu posługiwał się radiem i filmem, a monopolowi informacji w państwie Hitlera zawdzięczał możliwość kształtowania nastrojów społecznych.

Zdaniem Leszka Kleszcza naziści zawsze dążyli do tego, aby swoich słuchaczy zamienić w tłum. Dlatego występowali przede wszystkim na wiecach, masówkach, na spotkaniach skupiających tysiące uczestników, przy czym czas i miejsce nigdy nie były przypadkowe. Wydaje się, że historia nazistowskich Niemiec ewidentnie ukazuje kwestię konsekwencji tzw. lokowania odpowiedzialności poza kręgiem władzy.
Alain Finkielkraut w publikacji zatytułowanej „Zagubione człowieczeństwo” pisze:
„(system totalitarny) nie mówi o zepsutej naturze ludzkiej, lecz wszędzie dostrzega wroga, knowania Złych”. (…) Wszelki sprzeciw oznacza ukrytą intrygę, wszelki brak gorliwości w dążeniu do wymarzonych celów – akt sabotażu.”
W systemach totalitarnych, zachęta do zbrodni jest nie tyle wynikiem dzikich instynktów immanentnie tkwiących w człowieku, ile zdecydowania, aby bez wykrętów i skrupułów zrealizować do końca swoją ideę, z jej ostatecznymi konsekwencjami. Trzeba, więc najpierw unicestwić wroga, by wypełnić wielką misję historyczną.
Współczesne systemy autokratycznej władzy, jak na przykład: Filipiny w latach siedemdziesiątych dostarczają dowodów stosowania metody uwiarygodnienia fałszywych faktów, która służy przede wszystkim zachowaniu status quo władzy. Ferdynand Edralin Marcos, w latach 1966-1986 władca absolutny Republiki Filipin, był mistrzem manipulowania systemem wyborczym. Chociażby następujący przykład:
„Zbliżały się wybory i Marcos potrzebował sukcesów propagandowych. Dopiero, co ukazała się jego w dużej części zmyślona autobiografia, zatytułowana Rendez-vous z przeznaczeniem. Możemy w niej przeczytać, że Ferdynand okazał się nieustraszony w walce z Japończykami. Za zasługi na polu bitwy otrzymał jakoby około dwudziestu odznaczeń filipińskich oraz zaszczytny amerykański Medal of Honour. Ponieważ prezydent w tajemniczy sposób zagubił wszystkie swe odznaczenia, amerykańskie władze natychmiast przysłały mu nowy. Armia Filipin postąpiła podobnie.”
Tyle kulisy wyborów Marcosa. Należałoby dodać to, że w rzeczywistości Marcos walczył podczas II wojny światowej po stronie państw osi, a więc sprzyjał Japończykom. Przykład fałszowania faktów historycznych dotyczy nie tylko propagandy rządowej Filipin, ale także przedstawia ówczesny rząd Stanów Zjednoczonych w negatywnym świetle. Departament Stanu USA zapomniał o drobnym fakcie uczestnictwa rzeczywistego uczestnictwa Marcosa w konflikcie Filipiny Japonia i wydał spektakularnie, mijając się z prawdą, Medal of Honour.

---

Publikacja jest omówiona w artykule dostępnym na stronie internetowej czytelni: http://www.e-polityka.pl/m.biblioteka.bib_cat.4.html z dn. 27. 02. 2008.
Gustaw Le Bon (1840 - 1931) - francuski socjolog, psycholog. Stał się sławny za sprawą dzieła Psychologia tłumu) wydanego w 1895 roku.
L. Kleszcz, Jak Hitler zdobył władzę, Wydawnictwo Aida Media, Warszawa 1994, ss. 32 – 36.
A. Finkielkraut, Zagubione człowieczeństwo, op., cit.
Marcos – nieustający prezydent Filipin, polityk okrutny, bezlitosny wobec wrogów swojej władzy.
Przedstawiona sprawa dotyczy walk pomiędzy Filipińczykami a Japończykami w czasie II Wojny Światowej. Konflikt wybuchł w 1941 r.
 
« poprzedni artykuł   następny artykuł »
© EDUCENTRUM biuro(at)wos.org.pl

Angielski Geografia Ciąża Rosyjski