|
- Sfera życia społecznego związana ze sprawowaniem władzy
- grecy - (gr. polis - państwo) - sztuka rządzenia państwem
- współcześnie - sztuka zdobywania i utrzymania władzy
Podmioty polityczne (grupy społeczne, partie polityczne, organizacje i jednostki uczestniczące w polityce) dążą do realizacji swojej wizji państwa i zaspokojenia własnych potrzeb i interesów poprzez sprawowanie władzy politycznej lub zdobycie wpływu na nią.
Koncepcje polityki
| Koncepcja |
Pojmowanie polityki |
| Koncepcja politologiczna |
Polityka = sposób rozwiązywania konfliktów |
drogą walki = teoria konfliktowa |
| drogą konsensusu i kompromisu = teoria konsensualna |
konsensus |
obie strony akceptują decyzję jako zgodną z ich wartościami i celami |
| kompromis |
obie strony na podstawie wzajemnych ustępstw i rezygnacji dochodzą do porozumienia |
| Koncepcja decyzjonistyczna (dyrektywno-organizacyjna) |
Polityka = sztuka podejmowania decyzji politycznych i skutecznej ich realizacji |
| Koncepcja socjologiczna |
Polityka = sfera zaspokojenia społecznych potrzeb i grupowych interesów |
Polityk
Osoba, która sprawuje władzę, dąży do jej zdobycia lub też w inny sposób uczestniczy w podejmowaniu decyzji.
Kategorie polityków (według Maxa Webera)
| olityk okazjonalny |
nieformalny, efemeryczny udział w polityce |
| Polityk niezawodowy |
zajmuje się polityką ale swoje aspiracje zawodowe lokuje w innych sferach życia |
| Polityk zawodowy |
z zawodu zajmuje się polityką |
Etyka na której opiera się działalność polityka
Etyka przekonań
realizacja wyznawanych wartości i idei, nie dbając o skutki polityczne czy społeczne
Etyka odpowiedzialności
na pierwszym miejscu stawia się odpowiedzialność za losy powierzonej sobie społeczności
Kultura polityczna
Zbiór postaw, wartości i wzorów zachowań uczestników życia publicznego
Typy kultury politycznej
Kultura zaściankowa - brak zainteresowania polityką
Kultura podporządkowana (poddańcza) - świadomość istnienia władzy, ale mimo wszystko bierność
Kultura uczestnicząca - duża aktywność polityczna i dążenie do zdobycia władzy
Elementy brane pod uwagę w opisywaniu kultury politycznej
element poznawczy - poziom wiedzy i zainteresowania polityką
element wartościujący - sposób oceny polityków
element emocjonalny - emocje towarzyszące przy obserwacji działań politycznych
Prawa człowieka w Kontytucji
Prawa naturalne (John Locke)
- życia
- wolności
- własności
Prawa polityczne
- bierne i czynne prawo wyborcze
- wolność w wyrażaniu pogladów politycznych
Konstytucjonalizm
Definicja konstytucjonalizmu
Koncepcja prawno-polityczna charakteryzująca się następującymi cechami
- rządy prawa
- podział władzy
- sąd konstytucyjny oceniający zgodność władzy wykonawczej i ustawodawczej
- ograniczenie prawa większości do podejmowania decyzji przez konstytucyjne prawa mniejszości
- akceptacja międzynarodowych aktów prawnych definiujących prawa człowieka
| Skrajna prawica |
Prawica |
Centroprawica |
Lewica |
Skrajna lewica |
| siły polityczne o negatywnym nastawieniu do mniejszości i imigrantów oraz nieufności wobec wszelkich projektów integracyjnych ograniczających suwerenność państwa |
ochrona tradycyjnych wartości takich jak:
• religia
• tradycja
• naród
• rodzina
interes narodowy
gospodarka wolnorynkowa (maksymalne ograniczenie państwa w procesy ekonomiczne)
|
siły polityczne bardzo umiarkowane w dążeniu do wcielenia w zycie prawicowych idei |
idee równości i sprawiedliwości społecznej, czynna ochrona interesów ludzi słabszych i biedniejszych
wolność jednostki
gospodarka nakazowo-rozdzielcza, kontrola gospodarki
|
|
• ugrupowania populistyczne
• ugrupowania radykalnie nacjonalistyczne
• faszyści
|
• konserwatyści
• chadeci
• liberałowie
|
|
• socjaliści
• socjaldemokraci
|
• komuniści
• trockiści
|
|
