Faszyzm
- Z wł. facio, łać. fascis – wiązka, to ideologia społeczno-polityczna o charakterze totalitarnym, głosząca między innymi skrajnie nacjonalistyczne hasła.
- Faszyzm został stworzony przez Benito Mussoliniego (1883- 1945) , który w rozprawie „Doktryna faszyzmu. Moja autobiografia”, sformułował jego zasady. Faszyzm był reakcją na trudną sytuację w Europie po I wojnie światowej: kryzys ekonomiczny, upadek dotychczasowego systemu wartości społecznych oraz ekspansję komunizmu. Czynniki te spowodowały, że wzrosło poparcie dla ideologii politycznych, które obiecywały szybką poprawę sytuacji państwa i obywateli.
- Nadrzędną wartością dla faszystów stał się naród i interes narodowy. Podstawowym założeniem tej ideologii było przekonanie o wyższości narodu włoskiego nad innymi narodami oraz o konieczności poszerzenia „przestrzeni życiowej”. Głównym środkiem do osiągnięcia tego celu były działania wojenne. Po II wojnie światowej głoszenie haseł ideologii faszystowskiej zostało zakazane w Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka (1948). Jednak niektóre partie polityczne nadal umieszczają w swoim programie faszystowskie hasła, np. francuski Front Narodowy. Zjawisko odradzania się ruchów faszystowskich lub ugrupowań politycznych odwołujących się do niektórych elementów ideologii faszyzmu nosi nazwę neofaszyzmu.
|